RE/MAX Extra ile Sürekli Zirvede!
Dünyanın en büyüleyici, en hareketli ve tarihi dokusuyla en zengin şehirlerinden biri olan İstanbul’da yaşamak, kuşkusuz büyük bir ayrıcalık. Ancak bu metropolde yaşam kurmanın, özellikle de doğru evi kiralamanın kendine has zorlukları ve dinamikleri bulunuyor. Bir semtten diğerine, hatta aynı sokak içindeki bir binadan diğerine değişen kira bedelleri, ev arayışındaki herkesin kafasında büyük soru işaretleri oluşturuyor. Peki, İstanbul emlak piyasasında kiralık ev fiyatlarını belirleyen o görünmez el nedir? Neden bazı bölgelerde fiyatlar tavan yaparken, benzer özelliklere sahip başka bir bölgede daha makul seviyelerde seyreder?
Remax Extra ailesi olarak, sahadaki tecrübelerimiz ve her gün yüzlerce mülk sahibi ve kiracı adayı ile yaptığımız görüşmelerden edindiğimiz veriler ışığında, İstanbul’da kira fiyatlarını etkileyen faktörleri sizler için derinlemesine analiz ettik. Gayrimenkul sektörünün nabzını tutan bir blog yazarı olarak, bu karmaşık denklemi çözmenize yardımcı olacak detayları aşağıda sıralıyorum.
Gayrimenkul denildiğinde tüm dünyada geçerli olan ilk kural “konum, konum, konum” ilkesidir. Ancak İstanbul söz konusu olduğunda konum kavramı çok daha katmanlı bir hal alır. İstanbul’da bir evin merkezi olması, sadece şehir meydanına yakınlığı ile ölçülmez. Boğaz hattına olan mesafe, kira çarpanını en çok yükselten faktörlerin başında gelir. Beşiktaş, Sarıyer, Üsküdar veya Kadıköy gibi Boğaz gören veya sahile yürüme mesafesinde olan ilçelerdeki kira bedelleri, şehrin iç kesimlerine göre her zaman birkaç kat daha fazladır.
Bununla birlikte, iş merkezlerine yakınlık da kritik bir belirleyicidir. Levent, Maslak, Ataşehir gibi beyaz yakalı çalışan nüfusun yoğun olduğu plazalar bölgesine yakın evler, ulaşım maliyeti ve zaman tasarrufu sağladığı için her zaman yüksek talep görür. Talep ise doğrudan fiyat artışını tetikler. Bir evin, İstanbul’un finansal kalbine yakın olması, o evin metrekaresi küçük olsa bile kira bedelinin yüksek olmasına neden olabilir.
İstanbul’da yaşayan herkesin ortak derdi trafiktir. Bu nedenle bir evin metro, metrobüs, tramvay veya Marmaray duraklarına olan yürüme mesafesi, o evin kira bedelini doğrudan belirleyen en somut faktördür. Özellikle “metrobüse yürüme mesafesinde” ibaresi, İstanbul emlak literatüründe altın değerindedir.
Sahadaki gözlemlerimize göre, metro durağının hemen çıkışında yer alan bir bina ile aynı standartlarda fakat metroya 15 dakika otobüs mesafesinde olan bir bina arasında %30’a varan kira farkları oluşabilmektedir. Ulaşım kolaylığı, kiracıların bir ev için ayırdıkları bütçeyi esnetmelerine neden olan en güçlü motivasyondur. Çünkü İstanbul’da zaman, nakitten çok daha değerlidir. Yeni açılan metro hatları da geçtikleri bölgelerin değerini anında yukarı çeker ve kira haritasını günceller.
İstanbul’da kiralık ev arayanların öncelik listesinin en başında artık “güvenlik” geliyor. Beklenen İstanbul depremi gerçeği, kiracı davranışlarını ve dolayısıyla fiyatları kökten değiştirmiş durumda. 1999 öncesi yapılan binalar ile yeni yönetmeliğe uygun inşa edilmiş veya kentsel dönüşümden yeni çıkmış binalar arasında uçurum niteliğinde fiyat farkları bulunuyor.
İnsanlar, can güvenlikleri için daha küçük metrekarelerde yaşamayı göze alarak yeni binalara yöneliyorlar. Bu talep patlaması, “sıfır bina” veya “genç bina” kategorisindeki dairelerin kiralarını, lokasyon dezavantajı olsa bile yukarı çekiyor. Kentsel dönüşüm süreci de arzı geçici süreyle kısıtladığı için, yıkılan binalardan çıkan mülk sahiplerinin kiralık ev talebi yaratması, piyasadaki mevcut stokun fiyatını artıran bir diğer yan etken olarak karşımıza çıkıyor.
Bir evin sadece dışı değil, içi de kira bedelini belirleyen önemli bir kriterdir. Dairenin kaçıncı katta olduğu, cephesi, güneş alıp almadığı ve ısınma sistemi gibi faktörler fiyatı şekillendirir. İstanbul’da “ara kat” olarak tabir edilen daireler, ısınma avantajı ve güvenlik algısı nedeniyle giriş veya çatı katlarına göre daha yüksek bedelle kiralanır.
Son yıllarda, özellikle pandemi süreciyle birlikte balkonlu ve teraslı evlere olan ilgi de artmıştır. Balkonu olmayan bir daire ile geniş bir balkona sahip daire arasında ciddi bir tercih ve fiyat farkı oluşmuştur. Ayrıca evin içinin yenilenmiş olması, mutfak ve banyo dolaplarının modernliği, parkelerin durumu gibi detaylar, ev sahibinin talep edebileceği kira miktarını doğrudan etkiler. Masrafsız, boyası badanası yapılmış ve hemen taşınmaya uygun evler, her zaman piyasa ortalamasının üzerinde alıcı bulur.
İstanbul’da “mahalle apartmanı” kültürü devam etse de, güvenlikli ve sosyal donatılı sitelere olan yönelim her geçen gün artıyor. 7/24 güvenlik hizmeti, kapalı otopark, yüzme havuzu, spor salonu ve çocuk oyun alanları sunan sitelerdeki kira bedelleri, standart apartman dairelerine göre çok daha yüksektir.
Burada özellikle “otopark” sorununa ayrı bir parantez açmak gerekir. İstanbul’un pek çok semtinde park yeri bulmak büyük bir kaostur. Bu nedenle kendisine ait tahsisli otoparkı olan bir daire, olmayan bir daireye göre çok daha hızlı ve yüksek fiyattan kiralanabilmektedir. Site aidatları yüksek olsa bile, sunduğu konfor ve güvenlik standartları nedeniyle kiracılar bu maliyeti göze almakta, bu da site içi dairelerin kira baz fiyatlarını yukarıda tutmaktadır.

Emlak piyasası da canlı bir organizma gibidir ve mevsimlerden etkilenir. İstanbul, bir üniversite şehri olması nedeniyle ağustos ve eylül aylarında büyük bir hareketlilik yaşar. Üniversite öğrencilerinin ev arayışına girdiği, atanan memurların ve öğretmenlerin şehre geldiği bu dönemde talep patlaması yaşanır. Talebin arza üstün geldiği bu aylarda kiralık ev fiyatları yıllık bazda en yüksek seviyelerini görür.
Kış aylarında ise taşınma zorlukları nedeniyle piyasa biraz daha durgunlaşır ve fiyatlar yatay bir seyir izler. Remax Extra olarak bizler, mülk sahiplerine ve kiracı adaylarına bu dönemsel döngüleri dikkate alarak hamle yapmalarını öneriyoruz. Doğru zamanda yapılan kiralama, hem mülk sahibi hem de kiracı için avantajlı sonuçlar doğurabilir.
Şüphesiz ki kira fiyatlarını etkileyen en temel makroekonomik faktör enflasyondur. İnşaat maliyetlerinin artması, yeni konut üretimini yavaşlatırken, nüfus artışı ve göç gibi nedenlerle konut ihtiyacı sürekli artmaktadır. Arzın talebi karşılayamadığı durumlarda kira fiyatlarının yükselmesi kaçınılmaz bir ekonomik gerçektir.
Ayrıca konut kredi faizlerinin yüksek seyrettiği dönemlerde, ev satın alma gücü düşen bireyler kiralamaya yönelir. Bu da kiralık ev piyasasındaki rekabeti kızıştırır. Satılık ev piyasasındaki durgunluk, kiralık ev piyasasında hareketliliğe ve fiyat artışına neden olabilir. Döviz kurlarındaki değişimler de özellikle yabancı nüfusun yoğun olduğu bölgelerde kira bedelleri üzerinde baskı oluşturabilmektedir.
İstanbul’da özellikle expatların (yabancı çalışanlar), öğrencilerin ve kısa dönem ikamet edeceklerin yoğun olduğu bölgelerde eşyalı daire piyasası oldukça hareketlidir. Eşyalı bir dairenin kirası, eşyasız haline göre %20 ile %50 arasında daha yüksek olabilir. Eşyaların kalitesi, modernliği ve evin genel dekorasyonu bu oranı belirler. Eşyalı kiralama modeli, mülk sahipleri için daha yüksek getiri sağlasa da, kiracı sirkülasyonunun daha fazla olması gibi bir riski de barındırır.
Görüldüğü üzere İstanbul’da bir evin kira değerini belirleyen onlarca farklı parametre bulunmaktadır. Mülk sahipleri için evlerine doğru fiyatı biçmek, kiracı adayları için ise bütçelerine ve standartlarına en uygun evi bulmak, bu karmaşık denklem içinde oldukça zordur. Yanlış fiyatlama, mülk sahipleri için aylarca süren boş ev maliyeti anlamına gelirken; kiracılar için değerinden fazla ödeme yapmak anlamına gelebilir.
İşte tam bu noktada Remax Extra olarak devreye giriyoruz. Gayrimenkul sektöründeki köklü tecrübemiz, geniş portföy ağımız ve bölge uzmanlığımızla, hem ev alım satım hem de kiralama süreçlerinde yanınızdayız. Bizler, sadece bir evi göstermekle kalmıyor, o evin gerçek piyasa değerini analiz ediyor, yasal süreçleri yönetiyor ve her iki taraf için de adil, güvenilir bir anlaşma zemini oluşturuyoruz.
Remax Extra bünyesindeki profesyonel danışmanlarımız, bölge bölge, sokak sokak fiyat analizlerine hakimdir. Sizin için sadece bir gayrimenkul danışmanı değil, aynı zamanda doğru yatırımı yapmanızı sağlayan bir finansal rehber gibi çalışıyoruz. İstanbul’un bu hareketli piyasasında kaybolmadan, hayalinizdeki eve veya ideal kiracınıza kavuşmak için profesyonel bir yol arkadaşına ihtiyacınız var.
İstanbul’da kira fiyatları tek bir nedene bağlı değildir. Konumdan bina yaşına, ulaşımdan ekonomik göstergelere kadar birçok faktörün bileşkesidir. Bu süreci en sağlıklı şekilde yönetmek, riskleri minimize etmek ve zaman kazanmak için Remax Extra’nın uzmanlığından faydalanabilirsiniz. Unutmayın, doğru ev, doğru fiyat ve doğru danışmanla bulunur. Sizin için en iyisini bulmak adına biz buradayız.
Stay ahead in a rapidly world. Subscribe to Prysm Insights,our monthly look at the critical issues facing global business.